Rola banku centralnego

Można stwierdzić, że bank centralny regulując wysokości stóp procentowych dąży do osiągnięcia celów w postaci odpowiednich wskaźników inflacji i wzrostu gospodarczego. Poziom stóp procentowych decyduje o działaniach finansowych przedsiębiorstw i konsumentów, a w konsekwencji o inwestycjach, konsumpcji i oszczędzaniu.

Niska stopa procentowa ożywia koniunkturę gospodarczą, co wyraża się zwiększeniem produkcji i zatrudnienia, może też wzrastać inflacja. Z drugiej strony - rezultatem wysokich stóp procentowych może być zmniejszanie się inflacji, ale też spadek produkcji przemysłowej i zatrudnienia. Bank centralny oddziałuje (pośrednio) na gospodarkę nie tylko przez zmiany stóp procentowych, ale również poprzez utrzymywanie ich przez określony czas na wyznaczonym poziomie.

Trzeba dodać, iż brak decyzji o zmianie stóp procentowych na przestrzeni kilku okresów (miesięcy, kwartałów) także jest swego rodzaju decyzją o jak najbardziej realnych skutkach dla gospodarki. Zróżnicowanie kanałów, którymi stopy procentowe oddziałują na system gospodarczy powoduje, iż polityka finansowa banku centralnego działa z pewnym opóźnieniem i różną intensywnością na mierniki sytuacji ekonomicznej kraju, np. inflację czy Produkt Krajowy Brutto (PKB).

Te opóźnienia oraz ich intensywność zmieniają się zależnie od zaawansowania rozwoju infrastruktury finansowej, koniunktury na rynku krajowym ale też np. na unijnym (z którym polska gospodarka jest przecież dość mocno powiązana). W sprzyjających warunkach stosowne regulacje stóp procentowych w ciągu zaledwie kilku kwartałów mogą spowodować zmiany w zakresie inflacji czy zatrudnienia. Przeważnie jednak skala zmian charakteryzuje się znacznie mniejszą dynamiką i większym dystansem czasowym (najczęściej od dwóch lat wzwyż). Nie zmienia to faktu, że decyzje banku centralnego dotyczące stóp procentowych zawsze, prędzej czy później, znajdują odzwierciedlenie w tempie (lub jego braku) wzrostu gospodarczego, wielkości PKB, inflacji.