Rola banku centralnego Bank centralny jest to bank, który w warunkach gospodarki rynkowej spełnia jednocześnie trzy funkcje. Jest zatem:
bankiem emisyjnym - posiadającym wyłączne prawo emitowania znaków pieniężnych będących prawnym środkiem płatniczym w Polsce. Narodowy Bank Polski (NBP) ustala wielkość i częstotliwość emisji oraz moment wprowadzania pieniędzy do obiegu, za którego płynność przecież odpowiada. Znakami pieniężnymi emitowanymi przez bank centralny są banknoty i monety;
bankiem banków - pełniącym w stosunku do banków komercyjnych funkcje regulacyjne, które mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa depozytów tam zgromadzonych oraz stabilności sektora bankowego. NBP organizuje cały system rozliczeń pieniężnych, prowadzi także bieżące rozrachunki na międzybankowym rynku pieniężnym. Bank centralny jest odpowiedzialny za stabilność i bezpieczeństwo całego systemu bankowego. Pełniąc funkcję „nadzorcy” bankowego, sprawuje kontrolę nad działalnością rynku bankowego, a w szczególności nad przestrzeganiem przepisów prawa bankowego;
centralnym bankiem państwa - prowadzącym bieżącą obsługę finansową budżetu państwa oraz rachunków bankowych instytucji państwowych z uwzględnieniem funduszy celowych i jednostek budżetowych.
Najważniejsze z perspektywy banku centralnego jest spełnianie trzeciej z wymienionych funkcji, ponieważ nadrzędnym celem polityki pieniężnej jest utrzymywanie odpowiednio stabilnego poziomu cen. Tym bardziej, że kurs złotówki jest kursem płynnym i nie podlega żadnym restrykcjom czy ograniczeniom. Bank centralny nie stawia sobie za cel arbitralnego określania z góry poziomu kursu złotego do innych walut. Zastrzega sobie jednak prawo do interwencji, jeśli uzna to za niezbędne do realizacji tzw. celu inflacyjnego. Jest to konieczne do budowania trwałych podstaw długookresowego wzrostu gospodarczego.